Sorry, you need to enable JavaScript to visit this website.

Zabezpiecz się!

Bóle głowy, wysoka gorączka, trwałe powikłania – to mogą być najgorsze następstwa ukąszenia przez kleszcza. Samo ukąszenie jest często zupełnie bezbolesne, a pasożyt jest bardzo mały. Dlatego właśnie ukąszenie przez kleszcze już od dawna nie jest uznawane za nieszkodliwe.

W przypadku przebywania na łonie natury należy nosić odzież przylegającą do ciała i zaciągnąć skarpetki na nogawki.

Kleszcze przenoszą wirusy, które mogą powadzić do niebezpiecznego kleszczowego zapalenia mózgu (KZM) oraz bakterie powodujące boreliozę. Przeciwko obu chorobom spowodowanym przez ukąszenie kleszcza medycyna chroni tylko w ograniczonym stopniu: gdy dojdzie do wystąpienia choroby, na KZM nie pomogą żadne lekarstwa. Istnieje jednak skuteczne szczepienie, które może z wyprzedzeniem zapobiec wystąpieniu choroby. W przypadku boreliozy jest odwrotnie: chorobę można skutecznie leczyć antybiotykami. W Niemczech nie istnieje jeszcze dopuszczona szczepionka.
Aby ochronić się przed tą chorobą, należy unikać ukąszeń przez kleszcza. Poniższe wskazówki informują, jak można to zrobić.

  • W razie możliwości nie przebywaj w wysokiej trawie lub w podszyciu lasu. W ściółce leśnej kleszcze czują się wyjątkowo dobrze, ponieważ temperatury także zimą są w tym miejscu umiarkowane, a wilgotność jest wysoka. Poza wyznaczonymi ścieżkami w lesie istnieje więc zawsze większe ryzyko wystąpienia kleszcza. Także długie źdźbła trawy na nieskoszonych łąkach, na obrzeżu dróg lub na brzegu rzeki są częstymi miejscami przebywania kleszczy poszukujących potencjalnych żywicieli.
  • Noś odzież przylegającą do ciała z długim rękawem i długimi spodniami oraz zaciągnij skarpetki na nogawki. Kleszcze wspinają się na wysokość ponad 1,50 metra i dlatego chętnie uczepiają się nogawek. Także kalosze są dobrą ochroną.
  • Wyjdź na spotkanie z kleszczami w jasnym ubraniu! Wtedy łatwiej rozpoznać kleszcza. Jeśli zostaną zauważone w odpowiednim czasie, można usunąć je jeszcze przed ukąszeniem.
  • Stosuj środki odstraszające owady, tak zwane repelenty. Środki te przez jakiś odstraszają od ciała nie tylko uciążliwe komary, lecz również kleszcze. Fundacja Warentest przetestowała najczęściej stosowane preparaty.
  • Po powrocie ze spaceru obejrzyj całe ciało w poszukiwaniu kleszczy. Kleszcze są bardzo małe i pełzają po ciele oraz ubraniach, aby znaleźć idealne miejsce do ukąszenia i wypicia krwi. Preferują ciepłe miejsca z cienką skórą. Dlatego w poszukiwaniu kleszczy należy dokładnie obejrzeć doły podkolanowe, brzuch i klatkę piersiową oraz krocze. U dzieci na ukąszenie przez kleszcza narażona jest szczególnie głowa, nasady włosów oraz kark.

Na przekór wszystkim środkom ostrożności: nie można ze 100-procentową pewnością uniknąć ukąszenia przez kleszcza. Oprócz wymienionych powyżej środków ostrożności także szczepionka jest jedną z metod zapobiegania ukąszeniom. Może uchronić przed zarażeniem wirusem KZM w przypadku ukąszenia przez kleszcza. Szczególną ostrożność powinny zachować osoby mieszkające na obszarach zagrożonych wystąpieniem KZM. Niemiecki Stały Komitet ds. Szczepień Ochronnych (Ständige Impfkomission – STIKO) zaleca szczepienie przeciwko KZM mieszkańcom tych obszarów oraz osobom podróżującym w regiony, w których mogą zostać narażone na ukąszenie przez kleszcza.

Gdy doszło do ukłucia przez kleszcza w przypadku boreliozy istnieje jeszcze krótki okres ochronny: zarazki potrzebują przynajmniej 12 godzin, aby przedostać się do organizmu człowieka. Jeśli kleszcz zostanie szybko usunięty, istnieje możliwość dobrej ochrony.

7 praktycznych wskazówek dotyczących ochrony przed kleszczami

Nie istnieją skuteczne metody ochrony przed kleszczami. Najlepszą ochroną jest zapobieganie ukąszeniom.
Ryzyko można znacznie zmniejszyć, stosując kilka łatwych wskazówek
Unikaj przebywania w wysokiej trawie lub na podszyciu lasu, ponieważ kleszcze zamieszkują głównie te miejsca.
Noś odzież przylegającą do ciała z długim rękawem i długimi nogawkami. W ten sposób kleszcze nie przedostaną się szybko na skórę.
Na jasnych ubraniach można szybciej i lepiej rozpoznać kleszcza.
Należy naciągnąć skarpetki na nogawki, aby kleszcze nie mogły w łatwy sposób przedostać się pod ubranie.
Stosuj środki odstraszające owady. Pomagają jednak tylko przez krótki czas (1-3 godziny) i należy je zastosować ponownie.
Po każdym spacerze należy obejrzeć ciało w poszukiwaniu kleszczy. Kleszcze preferują ciepłe miejsca z cienką skórą. Dlatego należy zwrócić szczególną uwagę na ramiona, doły podkolanowe, szyję, głowę i genitalia, aby sprawdzić, czy nie znajdują się na nich kleszcze.
Oprócz prawidłowego ubioru, spryskania ciała repelentami i dokładnego obejrzenia skóry w poszukiwaniu kleszczy, po ukłuciu przez kleszcza także szczepionka może uchronić przed zachorowaniem na KZM. Szczepionka zalecana jest wszystkim osobom mieszkającym na obszarze zagrożonym wystąpieniem KZM, osobom podróżującym w te obszary lub chętnie przebywającym na łonie natury.

Ochrona przed kleszczami dla dzieci

Wśród dzieci prawdopodobieństwo ukąszenia przez kleszcza jest znacznie wyższe, jednak nie dlatego są bardziej narażone na zachorowanie na boreliozę lub KZM po ukąszeniu. Dzieci latem często przebywają na łąkach i w lasach lub budują szałasy w ogrodach. Kleszcze mogą przebywać także na placach zabaw, szczególnie jeśli te położone są blisko łąk i traw. Nie jest więc zaskakujące, że według Instytutu Roberta Kocha stosunkowo wiele dzieci ma we krwi przeciwciała borrelii. Oznacza to, że zostały przynajmniej raz w życiu ukąszone przez kleszcza zarażonego wirusem – nawet jeśli nie doszło wcale do wystąpienia choroby.

Małe pocieszenie: u dzieci KZM przebiega często łagodniej niż u dorosłych. Około dwie trzecie dorosłych pacjentów cierpiących na KZM musi poddać się leczeniu szpitalnemu, a co drugie dziecko wymaga leczenia w szpitalu. Specjalna szczepionka dla dzieci może uchronić przed KZM i jest dobrze tolerowana przez organizm. Dostępna jest dla dzieci od pierwszego roku życia.